Saskibaloi partida batean bi
talde lehiatzen dira, eta norgehiagoka zuzentzeko
erabakigarria izaten da epaileen lana. Erritmo azkarrean
jokatzen den kirola da, kontaktu askokoa; direla blokeoak,
direla pertsonalak... eta kantxan bi arbitro eta mahaian
laguntzaileak egonagatik, askotan zailtasunak izaten
dira lana behar bezala egiteko. Une bateko erabakiak
asko baldintza dezake partidaren martxa.
Josu Arregi Txapao Iraurgi Izarraren entrenatzailea
txakur zaharra zen, hamaika gudatik bueltan zetorren
eta bere teoriak zituen: sarritan entzun zitekeen,
“que el equipo de casa somos nosotros”
kexua adierazten epaileei, edo oso berea zen “vete
a casa” garrasi egiten. Orduan teknika adierazi
ohi zion epaileren baten, eta ikusleak epailearen
aurka oihuka hasten ziren. Josuk, egoerari zegokion
ukitu dramatikoa emateko, aulkia ostikoz jo, karpeta
bota eta antzeko efektuak erabiltzen zituen orduan,
eta gehienetan hutsartea eskatzen zuen. “Ahora,
ahora, que me ha pitado técnica, ahora pitará
a nuestro favor, y defender duro”, esaten zien
bere jokalariei, eta norgehiagokaren erritmoa puskatzen
saiatzeko modu bat zen teknika hori.
Josuk ongi erabiltzen zuen frontoian izaten zen jendetzak
taldeari eskaintzen zion babesa. Epaileak ere beti
beraiek izaten ziren: Arenaza, Madinazkoitia, Jesus
Agirre, Alberdi... Denboraren poderioz ezaguna egin
zen Izarrai-tzeko presioa epaileen artean, eta neurri
batean, gerora, zenbaitetan Iraurgik ordaindu behar
izan duen patua izan da epaileen artean irabazitako
izen txarra. Egia da, baita ere, sarri askotan epaileen
erruetan aitzakia bilatzeko joera ere izan dela. Epaileen
lana oso zaila da, eta saskibaloi partidua zenbat
eta maila baxuagokoa izan, epaileen maila ere eskasagoa
izaten da. Dena dela, epaile asko sekula saskibaloian
jokatu gabeak ziren, eta hori berehala antzematen
zitzaien. “¡Pero si te quiero enseñar!”
izaten zen Josuren beste kexua, epaileak gogotik zirikatzen
zituena.
Gipuzkoatik ateratzean,
eta batik bat partida Euskal Herritik kanpo zenean,
Iraurgik beldurtzeko lapurretak jasaten zituen; euskaraz
hitz egiteagatik makina bat teknika jaso izan dituzte
Iraurgikoek.